Metafysica: een inleiding over de vraag naar het zijn

Aristoteles en Plato zagen metafysica als de 'eerste filosofie’, Kant stelt dat de metafysica ooit ‘de koningin van de wetenschappen’ was en Nietzsche zal de metafysica als een onbelangrijk en menselijk probleem zien. Over een punt zouden ze het wel eens zijn, namelijk: metafysica is de moeder van de filosofie. Wie daadwerkelijk inzicht in de filosofie wil hebben, of het nou ethische of politieke is, zal haar basis moeten zoeken in de metafysica. Wat deze discipline zal doen, met degene die erin duikt of het begint te beoefenen, is alles wat jij voor logisch of zelfsprekend achtte in twijfel doen laten trekken. De vraag is daarom: ben jij bereid om jouw wereld op je kop te zetten?

In deze cursus zullen we aan de hand van een zestal lessen verschillende filosofen en hun metafysische hersenspinsels bespreken die van monumentaal belang zijn geweest voor hoe de geschiedenis van de metafysica is verlopen. Aan het einde van de cursus heb je, als het goed is, niet alleen een behoorlijk diepgaande kennis over de discipline genaamd metafysica, maar zal je ook langzamerhand gewend zijn geraakt aan het lezen van primaire filosofische teksten. Wat dit laatste punt inhoudt, is dat je ook in staat zal zijn om onafhankelijk, in je uppie, andere denkers te trotseren die niet in de cursus besproken worden. 

De cursus is bedoeld voor iedereen die een vergaande interesse heeft in de filosofie.

De cursus beslaat 6 bijeenkomsten van 2 uur. De eerste bijeenkomst zal een algemene introductie zijn op het gebied van de metafysica welke stilletjes op de achtergrond door zal schemeren in de andere bijeenkomsten en in de te lezen primaire teksten. Het huiswerk voorafgaand aan de bijeenkomst zal voor vier colleges het lezen van een primaire tekst zijn en voor de andere twee het beantwoorden van een vraag. Na aanvang van elke bijeenkomst krijg je digitaal een uittreksel van de besproken lesstof.

Cursusopbouw

Les 1: De eerste bijeenkomst zal bestaan uit het inleiden en duiden wat nou precies de metafysica is. Voorafgaand aan deze les dien je een antwoord te formuleren op basis van een vooropgestelde vraag.

Les 2: In de tweede bijeenkomst staat de filosoof Plato centraal. Voorafgaand aan deze les dien je een primaire tekst te lezen.

Les 3: In de derde bijeenkomst zullen wij ons voornamelijk richten op de primaire tekst ‘Meditaties’ geschreven door de Franse filosoof René Descartes. In dit college zullen we geleidelijk door de primaire tekst lopen en tezamen de wending naar het subject helder krijgen.

Les 4: In de vierde bijeenkomst duiken wij dieper in de filosofie van Immanuel Kant. Voorafgaand aan deze les dien je een antwoord te formuleren op basis van een vooropgestelde vraag.

Les 5: In de vijfde bijeenkomst bespreken wij het denken van Friedrich Nietzsche. Voorafgaand aan deze les dien je een primaire tekst te lezen.

Les 6: De laatste bijeenkomst zal in het thema staan van een nieuw begin van de metafysica.

Werkvorm

Hoorcollege, met tekstbespreking en discussie.

Boek

In deze cursus wordt er niet gewerkt met een boek. Je zult voor vier verschillende bijeenkomsten een primaire tekst van een filosoof lezen, die vervolgens in de les wordt besproken. De primaire teksten worden (gratis) digitaal aangeleverd.